ความเป็นมา

ภาพยนตร์เป็นสื่อการที่สามารถสร้างความเข้าใจและสื่อสารได้อย่างมีประสิทธิภาพ ในพื้นที่ของโรงภาพยนตร์เป็นเอกลักษณ์ที่สำคัญที่ทำให้ภาพยนตร์ที่สื่อออกไปทำให้ผู้ชมที่อยู่ในโรงภาพยนตร์ได้ซึมซับเนื้อหาของภาพยนตร์อย่างมีสมาธิมุ่งไปที่ภาพยนตร์ที่กำลังฉายซึ่งจะส่งผลต่อการรับรู้ เมื่อมีภาพยนตร์ที่มีคุณภาพในการสื่อสารต่อผู้ชมและประกอบกับบรรยากาศในการชมและมีผู้ชมร่วมในเวลาเดียวกันจะสามารถสร้างกิจกรรมเพื่อให้มีการแสดงความคิดเห็นที่มีต่อภาพยนตร์ที่ได้รับชมและแลกเปลี่ยนความรู้ซึ่งกันและกันอันจะสามารถสร้างปฏิสัมพันธ์ระหว่างบุคคลเกิดความคุ้นเคยและส่งผลถึงการยอมรับข้อคิดเห็นซึ่งกันและกันเข้าใจในทัศนคติของคนอื่น ทำให้กิจกรรมการชมภาพยนตร์ไปเป็นเพียงเพื่อความบันเทิงยังสามารถให้ประโยชน์ต่อผู้ชมทั้งในส่วนบุคคลคือเกิดความคิดที่สร้างสรรค์ที่เกิดจากการแลกเปลี่ยนทัศนคติ และในส่วนรวมคือเกิดความเป็นประชาธิปไตยทั้งในการแสดงทัศนคติและการยอมรับฟังผู้อื่น

ปัจจุบันโรงภาพยนตร์ส่วนใหญ่ใช้ในทางธุรกิจและบันเทิงเป็นหลังเนื่องจากผู้ประกอบการโรงภาพยนตร์เท่านั้นที่จะมีโรงภาพยนตร์ ส่วนในหน่วยงานของรัฐที่มีพื้นที่เป็นลักษณะของห้องที่ใช้ในหลายลักษณะในเชิงเอนกประสงค์และใช้ในด้านการเผยแพร่ความรู้ตามภารกิจจองหน่วยงาน แต่ที่จะใช้ภาพยนตร์เป็นสื่อในการสร้างปัญญายังมีน้อยมีเพียงสถานศึกษาบางแห่งที่เข้าใจถึงประโยชน์ของภาพยนตร์จึงจัดกิจกรรมในการชมภาพยนตร์ร่วมกันแต่ไม่มีพื้นที่ที่เป็นโรงภาพยนตร์จริงๆ

สถานการณ์ของโรงภาพยนตร์ในปัจจุบันเป็นที่น่าเป็นห่วงทำให้มีการปิดตัวลงเป็นจำนวนมากและประกอบกับคนส่วนใหญ่เริ่มใช้ชีวิตที่ส่วนตัวมากขึ้นในการชมภาพยนตร์ก็จะเป็นการชมในครอบครัวจากแผ่นDVD หรือโทรทัศน์สถานีต่างๆซึ่งรวมถึงเคเบิลและดาวเทียมซึ่งมีให้เลือกมากมาย

เยาวชนในปัจจุบันใช้เวลาในการภาพยนตร์น้อยลงและใช้เวลาในการชมโทรทัศน์เป็นส่วนใหญ่โดยในเวลาดังกล่าวอาจจะไม่มีผู้ปกครองช่วยแนะนำเนื้อหาที่เหมาะสมและสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องให้กับเยาวชน ซึ่งในเวลาที่อยู่ที่โรงเรียนไม่มีการเสริมสร้างการรู้เท่าทันสื่อหรือภาพยนตร์ จึงควรให้เยาวชนมีการเรียนรู้จากภาพยนตร์อย่างถูกต้องและมีการให้ใช้ภาพยนตร์ในการสร้างจินตนาการแก่เยาวชนเหมือนการเปิดโลกทัศน์และเสริมสร้างความอยากรู้อยากเห็น ซึ่งจะทำให้เป็นบุคลากรที่มีคุณภาพในภายภาคหน้า

เยาวชนทั่วประเทศมีโอกาสในการเรียนรู้ไม่เท่าเทียมกันเนื่องจากแต่ละพื้นที่เจริญไม่เท่ากันเยาวชนในเมืองจะมีโอกาสมากกว่าเยาวชนในชนบท ภารกิจข้อหนึ่งของหอภาพยนตร์คือจัดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมและเผยแพร่ภาพยนตร์ในฐานะเป็นสื่อการศึกษางานศิลปวัฒนธรรมและการบันเทิง และเป็นแหล่งให้การศึกษาเรียนรู้นอกระบบ การศึกษาตามอัธยาศัยและการศึกษาตลอดชีวิต ซึ่งหอภาพยนตร์สามารถหาภาพยนตร์ที่มีประโยชน์ต่อการพัฒนาเยาวชนและจัดกิจกรรมการเพื่อเสริมสร้างความเข้าใจในการเรียนรู้โดยใช้ภาพยนตร์

จึงเกิดโครงการรถโรงหนังขึ้นเพื่อให้โอกาสเยาวชนทั่วประเทศได้รับการเรียนรู้โดยใช้ภาพยนตร์ซึ่งรถโรงหนังจะสามารถสร้างแรงบันดาลใจให้กับตัวเองที่จะกล้าในการเรียนรู้ในโลกกว้างที่ยังมีเรื่องมากมายให้เรียนรู้ ในการเคลื่อนที่ไปในทุกหนทุกแห่งในประเทศไทยจะทำให้การเรียนรู้โดยใช้ภาพยนตร์เข้าถึงได้ทุกชนชั้นทุกพื้นที่ 

เมื่อโครงการดังกล่าวได้เริ่มดำเนินการเยาวชนทุกคนจะรอคอยการมาของรถโรงหนังคันนั้นที่จะสร้างจินตนาการให้แก่เขาและจะบอกต่อๆไป ทำให้เกิดความทรงจำที่ดีๆในวัยเด็กและส่งผลต่อความมุ่งมั่นในการพัฒนาตนมีแรงบันดาลใจในการสร้างอนาคตของตนเองที่จะเกิดประโยชน์ต่อประเทศชาติต่อไป

ทั้งนี้ เมื่อวันที่ ๒๘ มกราคม ๒๕๕๘ หอภาพยนตร์ (องค์การมหาชน) ได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พระราชทานนามรถโรงหนังคันแรกของประเทศไทยและเอเชียว่า “เฉลิมทัศน์” อันหมายถึง รถโรงฉายภาพยนตร์เพื่อสร้างโอกาสในการรับชมภาพยนตร์ และเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี ในโอกาสทรงเจริญพระชนมายุครบ ๕ รอบ นับเป็นพระมหากรุณาธิคุณอันล้นพ้นแก่หอภาพยนตร์ (องค์การมหาชน) อย่างยิ่ง


วัตถุประสงค์

๑. ภาพยนตร์ที่มีประโยชน์สามารถเข้าถึงเยาวชนได้ทุกพื้นที่ของประเทศ

๒. เยาวชนทั่วประเทศมีโอกาสที่เท่ากันในการเรียนรู้ใช้ภาพยนตร์

๓. สร้างวัฒนธรรมการชมภาพยนตร์ที่เกิดเป็นประโยชน์